امروزه بسیاری از افراد قبل از خرید یک محصول یا استفاده از یک خدمت، ابتدا در اینترنت جست‌وجو می‌کنند، نظرات دیگران را می‌خوانند، شبکه‌های اجتماعی برند را بررسی می‌کنند و سپس تصمیم می‌گیرند.

به همین دلیل، کسب‌وکارها دیگر نمی‌توانند تنها به تبلیغات سنتی، فروش حضوری یا معرفی دهان‌به‌دهان متکی باشند. آن‌ها باید بتوانند مشتری مناسب را در فضای دیجیتال پیدا کنند، توجه او را جلب کنند، اعتمادش را به دست آورند و در نهایت او را به مشتری تبدیل کنند.

دیجیتال مارکتینگ به زبان ساده یعنی یک کسب‌وکار از ابزارهای دیجیتال برای معرفی برند، جذب مخاطب، فروش محصول یا خدمت، ارتباط با مشتری و افزایش وفاداری او استفاده می‌کند.

بنابراین دیجیتال مارکتینگ یک ابزار یا یک کانال خاص نیست؛ بلکه یک مجموعه گسترده از فعالیت‌های بازاریابی در محیط دیجیتال است.

چرا بازاریابی دیجیتال مهم است؟

در گذشته ممکن بود فرد برای پیدا کردن یک فروشگاه، پزشک، آموزشگاه یا محصول از دوستان خود سؤال کند یا به تبلیغات تلویزیونی، روزنامه و بیلبورد توجه کند. اما امروز رفتار او می‌تواند کاملاً متفاوت باشد.

برای مثال، فردی که قصد خرید یک لپ‌تاپ دارد ممکن است:

  1. ابتدا در گوگل جست‌وجو کند.
  2. سپس چند مقاله مقایسه‌ای بخواند.
  3. ویدئوهای بررسی محصول را در یوتیوب مشاهده کند.
  4. نظرات کاربران را در شبکه‌های اجتماعی بررسی کند.
  5. قیمت چند فروشگاه را مقایسه کند.
  6. در نهایت از یک فروشگاه اینترنتی خرید کند.

تمام این مراحل فرصت‌هایی برای دیجیتال مارکتینگ هستند.

روش کار دیجیتال مارکتینگ چگونه است؟

دیجیتال مارکتینگ را می‌توان مانند یک مسیر در نظر گرفت که مخاطب از مرحله آشنایی با برند تا تبدیل‌شدن به مشتری و سپس مشتری وفادار طی می‌کند.

این مسیر معمولاً شامل چند مرحله است:

مرحله اول: آگاهی از برند

در این مرحله فرد هنوز مشتری نیست و ممکن است حتی برند شما را نشناسد. هدف شما این است که توجه او را جلب کنید.

برای مثال:

مقاله آموزشی، ویدئو، پست شبکه اجتماعی، تبلیغات، پادکست و محتوای آموزشی می‌توانند باعث آشنایی اولیه مخاطب با برند شوند.

مرحله دوم: ایجاد علاقه و اعتماد

مخاطب اکنون برند شما را می‌شناسد اما هنوز برای خرید آماده نیست. در این مرحله باید اطلاعات مفید، پاسخ به سؤالات و محتوای اعتمادساز ارائه کنید.

مرحله سوم: بررسی و  مقایسه

مخاطب شروع به مقایسه شما با گزینه‌های دیگر می‌کند. در این مرحله عواملی مانند قیمت، کیفیت، نظرات مشتریان، اعتبار برند، خدمات پس از فروش و مزیت رقابتی اهمیت زیادی پیدا می‌کنند.

مرحله چهارم: تبدیل

مخاطب تصمیم می‌گیرد اقدامی انجام دهد. این اقدام می‌تواند خرید، ثبت‌نام، تماس، تکمیل فرم، دانلود فایل یا رزرو جلسه باشد.

مرحله پنجم: حفظ مشتری

کار دیجیتال مارکتینگ بعد از فروش تمام نمی‌شود. باید کاری کنیم مشتری دوباره به برند مراجعه کند. ایمیل مارکتینگ، پیامک، باشگاه مشتریان، محتوای اختصاصی و پیشنهادهای شخصی‌سازی‌شده می‌توانند در این مرحله استفاده شوند.

مرحله ششم: وفاداری و معرفی

اگر مشتری تجربه خوبی داشته باشد، ممکن است برند شما را به دیگران معرفی کند. در این مرحله مشتری می‌تواند به یک سفیر برند تبدیل شود.

تفاوت دیجیتال مارکتینگ و تبلیغات آنلاین چیست؟

یکی از مهم‌ترین نکاتی که باید درباره دیجیتال مارکتینگ بدانیم این است که:

دیجیتال مارکتینگ = تبلیغات اینترنتی نیست.

تبلیغات تنها یکی از بخش‌های آن است.

بنابراین اگر یک کسب‌وکار فقط تبلیغات انجام دهد اما محصول، محتوا، سایت، تجربه کاربری و فرایند فروش مناسبی نداشته باشد، احتمالاً بخش زیادی از بودجه خود را هدر خواهد داد.

استراتژی دیجیتال مارکتینگ چیست؟

نقشه‌ای است که مشخص می‌کند یک کسب‌وکار چگونه می‌خواهد با استفاده از کانال‌های دیجیتال برای رسیدن به اهداف خود استفاده کند.

یک استراتژی اصولی معمولاً با این مراحل آغاز می‌شود:

مرحله اول: تعیین هدف

مثلاً افزایش فروش ماهانه.

مرحله دوم: شناخت مخاطب

باید بدانیم مشتری چه کسی است، چه نیازی دارد، چه مشکلی دارد و چگونه تصمیم به خرید می‌گیرد.

مرحله سوم: تحلیل رقبا

بررسی کنیم رقبا در چه کانال‌هایی فعال هستند، چه محتوایی تولید می‌کنند و چه نقاط قوت و ضعفی دارند.

مرحله چهارم: تحلیل وضعیت فعلی

باید سایت، شبکه‌های اجتماعی، محتوا، تبلیغات، برند و داده‌های فعلی را بررسی کنیم.

مرحله پنجم: انتخاب کانال‌ها

همه کانال‌ها برای همه کسب‌وکارها مناسب نیستند.

مرحله ششم: تعیین پیام بازاریابی

باید مشخص کنیم چرا مخاطب باید ما را انتخاب کند.

مرحله هفتم: تولید و توزیع محتوا

محتوا باید بر اساس نیاز مخاطب و مرحله سفر مشتری طراحی شود.

مرحله هشتم: اجرای کمپین

کانال‌های انتخاب‌شده وارد مرحله اجرا می‌شوند.

مرحله نهم: اندازه‌گیری

نتایج باید با KPIهای مشخص بررسی شوند.

مرحله دهم: بهینه‌سازی

کمپین موفق دیجیتال مارکتینگ یک بار طراحی و برای همیشه اجرا نمی‌شود. باید دائماً داده‌ها را بررسی و عملکرد را بهبود داد.

یک نمونه مثال کامل از دیجیتال مارکتینگ

فرض کنید قصد داریم برای یک آموزشگاه زبان فعالیت دیجیتال مارکتینگ انجام دهیم.

  1. هدف آموزشگاه این است که در یک ماه ۱۰۰ زبان‌آموز جدید جذب کند.
  2. در گام بعد باید مخاطب را مشخص کنیم. مثلاً: دانشجویان، افراد جویای کار، افرادی که قصد مهاجرت دارند، افرادی که می‌خواهند زبان خود را تقویت کنند.
  3. سپس باید نیازهای هر گروه را بررسی و آنها را جذب کنیم. برای جذب مخاطب می‌توانیم تبلیغات آنلاین انجام دهیم یا با تولید محتوا و مقالات آموزشی از طریق سئو می‌تواند مخاطبان جدیدی وارد سایت کند و هم‌زمان می‌توان در شبکه‌های اجتماعی ویدئوهای آموزشی کوتاه منتشر کرد.
  4. برای مخاطبانی که هنوز آماده خرید نیستند، می‌توان یک فایل رایگان مانند «برنامه ۳۰ روزه یادگیری زبان» ارائه کرد.
  5. کاربر در ازای دادن اطلاعت تماس، فایل را دریافت می‌کند و وارد بانک اطلاعاتی آموزشگاه می‌شود.
  6. سپس با ایمیل، پیامک یا سایر روش‌های مجاز ارتباطی، محتوای آموزشی و پیشنهاد مناسب دریافت می‌کند.
  7. در مرحله بعد می‌توان کمپین ثبت‌نام دوره را اجرا کرد.
  8. نتایج نیز با شاخص‌هایی مانند تعداد بازدید، تعداد لید، هزینه جذب لید، تعداد ثبت‌نام، نرخ تبدیل، هزینه جذب مشتری، درآمد و بازگشت سرمایه بررسی می‌شود.

این یک نمونه نسبتاً کامل از استفاده چند کانال دیجیتال مارکتینگ در کنار یکدیگر است.

منبع: آکادمی رنان