هزینه استفاده از حملونقل عمومی در بسیاری از پایتختهای اروپا طی سالهای اخیر افزایش قابلتوجهی داشته است. بر اساس گزارش جدید Greenpeace، قیمت بلیتهای بلندمدت حملونقل عمومی در شماری از پایتختهای اروپایی از سال ۲۰۲۳ میلادی تاکنون افزایش چشمگیری داشته و در برخی شهرها رشد قیمت به ۶۷ درصد رسیده است.
این گزارش ۲۷ کشور عضو اتحادیه اروپا به همراه بریتانیا، سوئیس و نروژ را بررسی کرده و هزینه بلیتهای حملونقل عمومی در پایتختهای این کشورها را مورد مقایسه قرار داده است.
اهمیت این موضوع فقط به هزینه سفر محدود نمیشود. از دیدگاه نویسندگان گزارش، قیمت حملونقل عمومی میتواند بر تصمیم مردم برای کنار گذاشتن خودرو شخصی و استفاده از مترو، اتوبوس و قطار شهری تأثیر بگذارد؛ موضوعی که در شرایط افزایش هزینههای زندگی و تلاش اروپا برای کاهش انتشار گازهای گلخانهای اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
گرانترین شهرهای اروپا برای حملونقل عمومی کداماند؟
بر اساس گزارش Greenpeace، لندن با اختلاف قابلتوجه گرانترین پایتخت اروپایی از نظر هزینه ماهانه حملونقل عمومی است.
فهرست ۱۰ پایتخت اروپایی با گرانترین گزینههای ماهانه حملونقل عمومی به این ترتیب گزارش شده است:
| رتبه | شهر | هزینه ماهانه |
|---|---|---|
| ۱ | لندن | ۱۶۲ یورو |
| ۲ | آمستردام | ۱۰۷ یورو |
| ۳ | پاریس | ۷۷ یورو |
| ۴ | استکهلم | ۶۴ یورو |
| ۵ | نیکوزیا | ۶۰ یورو |
| ۶ | برلین | ۵۸ یورو |
| ۷ | کپنهاگ | ۵۷ یورو |
| ۸ | دوبلین | ۵۷ یورو |
| ۹ | هلسینکی | ۴۹ یورو |
| ۱۰ | زاگرب | ۴۵ یورو |
در این میان، هزینه ماهانه حملونقل عمومی در لندن بیش از ۵۰ درصد بیشتر از آمستردام، دومین شهر گران فهرست، است.
قیمت حملونقل عمومی در کدام شهرهای اروپا بیشتر افزایش یافته است؟
بررسی تغییر قیمتها از سال ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۶ میلادی نشان میدهد که برخی پایتختهای اروپایی با افزایش بسیار شدیدی مواجه شدهاند.
بیشترین افزایش قیمت بلیتهای ماهانه و سالانه در این شهرها ثبت شده است:
- نیکوزیا: ۶۷ درصد افزایش
- آمستردام: ۵۵ درصد
- مادرید: ۵۰ درصد
- براتیسلاوا: ۳۲ درصد
- برلین: ۲۹ درصد
- وین: ۲۶ درصد
- کپنهاگ: ۱۸ درصد
- بخارست: ۱۸ درصد
- بروکسل: ۱۲ درصد
- ویلنیوس: ۱۰ درصد
- لندن: ۱۰ درصد
- استکهلم: ۹ درصد
- پاریس: ۸ درصد
- هلسینکی: ۵ درصد
به این ترتیب، افزایش قیمت فقط به چند شهر بسیار گران محدود نبوده و در بخش قابلتوجهی از پایتختهای اروپا مشاهده شده است.
ارزانترین حملونقل عمومی اروپا در کدام شهرهاست؟
در نقطه مقابل، برخی پایتختهای اروپایی همچنان گزینههای بسیار ارزانتری برای بلیتهای بلندمدت ارائه میکنند.
Greenpeace از پراگ، رم و صوفیه به دلیل قیمت پایین گزینههای بلندمدت حملونقل عمومی تمجید کرده است.
قیمت ارزانترین گزینههای بلندمدت در این شهرها به شرح زیر گزارش شده است:
- پراگ: ۱۵ یورو
- رم: ۲۱ یورو
- صوفیه: ۲۵ یورو
البته سه پایتخت اروپایی از این فهرست جدا هستند؛ زیرا حملونقل عمومی در آنها رایگان است: لوکزامبورگ، تالین و والتا.
این تفاوت قیمت نشان میدهد که هزینه جابهجایی با حملونقل عمومی در پایتختهای اروپا میتواند فاصله بسیار زیادی داشته باشد.
کدام کشورهای اروپایی حملونقل عمومی ارزانتری دارند؟
Greenpeace همچنین به تغییر هزینه حملونقل عمومی در کشورهای مختلف اشاره کرده است.
در برخی کشورها، قیمت گزینههای بلندمدت نسبت به سال ۲۰۲۳ میلادی کاهش پیدا کرده است:
| کشور | تغییر قیمت ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۶ |
|---|---|
| ایرلند | ۴۳٪ کاهش |
| نروژ | ۱۲٪ کاهش |
| سوئیس | ۷٪ کاهش |
| مجارستان | ۶٪ کاهش |
در ۱۲ پایتخت دیگر نیز هزینه بلیتهای مورد بررسی نسبت به سال ۲۰۲۳ میلادی بدون تغییر باقی مانده است.
در مقابل، برخی کشورها افزایش قابلتوجهی را تجربه کردهاند:
| کشور | تغییر قیمت ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۶ |
|---|---|
| آلمان | ۲۸.۶٪ افزایش |
| اتریش | ۲۷.۹٪ افزایش |
| بلژیک | ۱۶.۲٪ افزایش |
| سوئیس | ۳.۵٪ افزایش |
| جمهوری چک | بدون تغییر |
| مجارستان | بدون تغییر |
چرا هزینه حملونقل عمومی برای مردم اروپا اهمیت دارد؟
هزینه حملونقل عمومی تنها یک مسئله مربوط به بودجه خانوار نیست. قیمت بلیت میتواند در تصمیم افراد برای استفاده از خودرو شخصی یا وسایل نقلیه عمومی نقش داشته باشد.
Greenpeace در گزارش خود استدلال میکند که وقتی استفاده از اتوبوس، مترو و قطار شهری گران باشد، انگیزه اقتصادی برای کنار گذاشتن خودرو کاهش پیدا میکند.
این مسئله در شرایطی اهمیت بیشتری دارد که اروپا همزمان با افزایش هزینه زندگی، تورم، موجهای گرمایی شدید و خشکسالی مواجه است.
بر اساس دادههای مورد استناد این گروه، تا ۶ درصد از اروپاییها اعلام کردهاند که به دلیل گران بودن، نمیتوانند از حملونقل عمومی استفاده کنند. همچنین در برخی کشورهای اروپایی، تا ۱۵ درصد جمعیت از حملونقل عمومی استفاده میکنند اما هزینه آن را یک فشار مالی قابلتوجه میدانند.
چرا گردشگران و دیجیتال نومدها باید به هزینه حملونقل توجه کنند؟
هزینه حملونقل عمومی فقط برای ساکنان شهرها اهمیت ندارد. گردشگران، دانشجویان، مهاجران و دیجیتال نومدها نیز هنگام انتخاب مقصد میتوانند این هزینه را در بودجه خود لحاظ کنند.
برای فردی که چند هفته یا چند ماه در یک شهر اروپایی زندگی میکند، اختلاف بین بلیت ماهانه ۱۵ یورویی پراگ و هزینه ۱۶۲ یورویی لندن میتواند تأثیر قابلتوجهی بر هزینههای روزمره داشته باشد.
به همین دلیل، مقایسه قیمت حملونقل عمومی میتواند در کنار عواملی مانند اجاره مسکن، قیمت مواد غذایی و اینترنت، یکی از معیارهای مهم برای انتخاب یک مقصد اروپایی باشد.
Greenpeace پیشنهاد «بلیت اقلیمی» را مطرح کرده است
Greenpeace برای مقابله با افزایش هزینهها و تشویق مردم به استفاده بیشتر از حملونقل عمومی، پیشنهاد ایجاد چیزی را مطرح کرده که آن را «بلیت اقلیمی» (Climate Ticket) مینامد.
هدف این طرح، ایجاد یک بلیت واحد برای استفاده از انواع مختلف حملونقل عمومی در یک کشور یا منطقه گستردهتر است.
چنین مدلی میتواند به مسافران اجازه دهد با پرداخت یک هزینه مشخص از مجموعهای از وسایل حملونقل عمومی مانند اتوبوس، مترو و قطار استفاده کنند.
از دیدگاه Greenpeace، مسئله اصلی اجرای چنین طرحی به تصمیمگیری و اراده سیاستگذاران مربوط میشود؛ اینکه آیا دولتها حاضرند برای کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی و تشویق مردم به استفاده از حملونقل عمومی، هزینه این سیستمها را کاهش دهند یا خیر.
حملونقل عمومی چه ارتباطی با بحران انرژی و تغییرات اقلیمی دارد؟
حملونقل همچنان یکی از عوامل اصلی تقاضای جهانی برای نفت محسوب میشود. از سوی دیگر، اروپا در دهههای اخیر تلاش کرده انتشار گازهای گلخانهای خود را کاهش دهد.
Greenpeace معتقد است قیمت مناسبتر حملونقل عمومی میتواند همزمان چند هدف را دنبال کند: کاهش فشار مالی بر خانوارها، کاهش استفاده از خودروهای شخصی و کمک به کاهش مصرف سوختهای فسیلی.
این موضوع در شرایطی مطرح میشود که بازارهای جهانی انرژی و زنجیرههای تأمین نیز در سالهای اخیر تحت تأثیر تنشهای ژئوپلیتیکی و جنگ روسیه و اوکراین قرار گرفتهاند.
گزارش Greenpeace همچنین به تحولات اخیر در خاورمیانه و اختلالات مرتبط با بازار انرژی اشاره میکند و آن را دلیلی دیگر برای توجه اروپا به امنیت انرژی میداند.
آیا گران شدن حملونقل عمومی میتواند به ضرر شهرهای اروپایی باشد؟
افزایش قیمت لزوماً به معنای کاهش استفاده از حملونقل عمومی در همه شهرها نیست؛ زیرا عواملی مانند کیفیت خدمات، سرعت، پوشش شبکه و کمبود جایگزین نیز در تصمیم مسافران نقش دارند.
با این حال، اختلاف شدید میان قیمت بلیت در شهرهای مختلف نشان میدهد که هزینه میتواند برای بخشی از جمعیت به یک مانع جدی تبدیل شود.
از طرف دیگر، شهری که حملونقل عمومی ارزان، گسترده و قابلاعتماد داشته باشد، میتواند برای ساکنان و همچنین گردشگران جذابتر باشد.
به همین دلیل، بحث بر سر قیمت بلیتهای مترو، اتوبوس و قطار شهری در اروپا فقط یک موضوع اقتصادی نیست؛ بلکه با هزینه زندگی، گردشگری، دسترسی اجتماعی، مصرف انرژی و سیاستهای زیستمحیطی نیز ارتباط دارد.
جمعبندی؛ گرانترین و ارزانترین حملونقل عمومی اروپا
گزارش جدید Greenpeace نشان میدهد که هزینه حملونقل عمومی در بسیاری از پایتختهای اروپا از سال ۲۰۲۳ میلادی افزایش یافته است. لندن با ۱۶۲ یورو در ماه در صدر فهرست شهرهای گران قرار دارد و پس از آن آمستردام با ۱۰۷ یورو و پاریس با ۷۷ یورو قرار گرفتهاند.
در سوی دیگر، پراگ با ۱۵ یورو، رم با ۲۱ یورو و صوفیه با ۲۵ یورو از ارزانترین گزینهها برخوردارند؛ در حالی که لوکزامبورگ، تالین و والتا حملونقل عمومی رایگان ارائه میکنند.
برای مسافران و افرادی که قصد زندگی موقت در اروپا را دارند، این اختلاف قیمت میتواند تأثیر مستقیمی بر بودجه ماهانه داشته باشد. برای دولتها نیز قیمت بلیت بخشی از بحث بزرگتر درباره هزینه زندگی، کاهش وابستگی به خودرو و سوختهای فسیلی و توسعه حملونقل عمومی است.
در نهایت، اینکه افزایش قیمتها چگونه بر رفتار مسافران و میزان استفاده از خودروهای شخصی تأثیر میگذارد، به عوامل متعددی مانند کیفیت شبکه حملونقل و درآمد خانوارها نیز بستگی دارد؛ اما گزارش Greenpeace نشان میدهد که قیمت حملونقل عمومی به یکی از موضوعات مهم اقتصادی و زیستمحیطی شهرهای اروپایی تبدیل شده است.
