سرقت گسترده داراییهای کاربران در صرافی بایننس، بزرگترین رخداد از این نوع در تاریخ بازار رمزارزها، قیمت بیتکوین را کاهش داد؛ اما واکنش بازار به این حادثه در مقایسه با حملات سایبری بزرگ گذشته محدودتر بود. تحلیلگران معتقدند سرمایهگذاران میان هک شدن یک صرافی متمرکز و آسیبپذیری شبکه بیتکوین تفاوت قائل شدهاند؛ عاملی که در کنار واکنش سریع بایننس و مسدود شدن بخشی از داراییهای سرقتشده، به حفظ نسبی اعتماد بازار کمک کرده است.
بایننس، بزرگترین صرافی رمزارزی جهان از نظر حجم معاملات روزانه، روز پنجشنبه اعلام کرد که حدود ۶.۳ میلیارد دلار از داراییهای مشتریان در یک حمله امنیتی تحت تأثیر قرار گرفته است. شرکت امنیت بلاکچین TRM Labs این حادثه را به هکرهای مرتبط با کره شمالی نسبت داده است. با وجود ابعاد کمسابقه این رخداد، بازار بیتکوین برخلاف برخی حملات بزرگ گذشته، با موج شدیدتری از فروش مواجه نشد.
قیمت بیتکوین روز جمعه در ساعت ۱۳:۳۴ به وقت شرق آمریکا به حدود ۷۷ هزار و ۶۵ دلار رسید که نشاندهنده افت تقریباً چهاردرصدی در طول روز بود. این در حالی است که بر اساس دادههای پلتفرم نهادی رمزارزی Anchorage Digital، بیتکوین در ۲۴ ساعت نخست پس از حملات گذشته به صرافیهای ارز دیجیتال، بهطور میانگین ۸.۳ درصد کاهش قیمت را تجربه کرده است.
سم کالاهان، مدیر راهبرد و تحقیقات بیتکوین در شرکت OranjeBTC، معتقد است دلیل اصلی مقاومت نسبی بازار، تفاوت میان امنیت شبکه بیتکوین و امنیت زیرساختهای صرافیهاست. او به شبکه خبری CNBC گفت:
سرمایهگذاران تفاوت مهمی را تشخیص میدهند؛ خود بیتکوین هک نشده است. این حادثه نقض امنیتی در یک صرافی متمرکز بود، نه شکست شبکه بیتکوین.
این تمایز از نظر تحلیلگران اهمیت زیادی دارد. در صرافیهای متمرکز، کاربران معمولاً داراییهای خود را در اختیار پلتفرم قرار میدهند تا معاملات و نگهداری رمزارزها از طریق آن انجام شود. بنابراین، نفوذ به زیرساختهای امنیتی چنین مجموعههایی لزوماً به معنای وجود نقص در فناوری بلاکچین یا پروتکل بیتکوین نیست.
البته تاریخ بازار رمزارزها نشان میدهد که حملات سایبری به صرافیها بارها اعتماد سرمایهگذاران را تحت تأثیر قرار دادهاند. صرافی متگاکس در اوایل دهه ۲۰۱۰ چندین بار هدف حملات قرار گرفت و در فوریه ۲۰۱۴، قیمت بیتکوین در ۲۴ ساعت نخست پس از یکی از این رخدادها تا ۲۳.۷ درصد کاهش یافت. در نمونهای جدیدتر، صرافی بایبیت در سال ۲۰۲۵ حدود ۱.۵ میلیارد دلار دارایی را در یک حمله از دست داد. همچنین پلتفرم بیتگت ماه گذشته با سرقت بیش از ۳۵۰ میلیون دلار دارایی دیجیتال مواجه شد.
اسپنسر هالارن، رئیس بخش بازار در شرکت معاملاتی رمزارز GSR، معتقد است واکنش بایننس به حادثه اخیر یکی از عوامل مهم در جلوگیری از تشدید نگرانیها بوده است. به گفته او، سرعت واکنش صرافی، منابع مالی قابل توجه آن و اطمینانبخشی درباره جبران خسارت کاربران، به بازگشت اعتماد و جلوگیری از هراس گسترده در بازار کمک کرده است.
در همین راستا، بایننس اعلام کرده است که روند بازیابی داراییهای آسیبدیده را آغاز کرده است. شرکت تتر، سیرکل و چند مجموعه دیگر فعال در بازار رمزارزها نیز حدود سه میلیارد دلار از وجوه سرقتشده را مسدود کردهاند. این اقدام میتواند احتمال جابهجایی یا نقد شدن بخشی از داراییهای سرقتشده را کاهش دهد، هرچند سرنوشت تمام وجوه هنوز مشخص نیست.
بایننس همچنین صندوقی برای حمایت از کاربران با نام Secure Asset Fund for Users یا SAFU در اختیار دارد که ارزش آن در گزارش مورد استناد حدود ۱.۲ میلیارد دلار اعلام شده است. تحلیلگران بانک سرمایهگذاری Compass Point نیز معتقدند این صرافی احتمالاً منابع مالی کافی برای جبران کسری داراییها را دارد و میتواند در صورت نیاز از گزینههای تأمین مالی استفاده کند.
اد انگل، تحلیلگر این مؤسسه، در یادداشتی به مشتریان خود نوشت که بایننس از نقدینگی کافی برای پوشش کسری برخوردار است و انتظار میرود بتواند ضمن جبران خسارت کاربران، توان مالی خود را حفظ کند. او به دریافت وام حمایتی از سوی بایبیت پس از حمله سال گذشته اشاره کرد و احتمال استفاده بایننس از گزینههای مشابه را مطرح کرد.
با این حال، تمام فشار واردشده بر بیتکوین را نمیتوان به هک بایننس نسبت داد. هالارن میگوید این رمزارز پس از حادثه، تا حد زیادی همجهت با سایر داراییهای پرریسک، از جمله سهام، معامله شده است. نگرانیها درباره درآمد شرکتهای فعال در حوزه هوش مصنوعی نیز به افت بازار فناوری کمک کردهاند؛ بهطوری که صندوق قابل معامله iShares A.I. Innovation and Tech Active ETF در همان روز بیش از هشت درصد کاهش یافت.
دیوید لاوانت، رئیس تحقیقات Anchorage Digital، نیز معتقد است ترکیب فعلی دارندگان بیتکوین در حفظ نسبی قیمت نقش دارد. طبق دادههای پلتفرم تحلیلی Bitbo، تنها حدود شش درصد از بیتکوینها در صندوقهای قابل معامله بورسی نگهداری میشوند. از نگاه او، این وضعیت نشان میدهد بخش قابل توجهی از عرضه در اختیار افرادی است که با دیدگاه بلندمدت روی این دارایی سرمایهگذاری کردهاند و لزوماً با هر شوک کوتاهمدت از بازار خارج نمیشوند.
در مجموع، حمله به بایننس بار دیگر نشان داد که امنیت صرافیهای متمرکز همچنان یکی از نقاط حساس بازار رمزارزهاست. با این حال، واکنش محدودتر قیمت بیتکوین نشان میدهد سرمایهگذاران ممکن است بیش از گذشته میان مشکلات امنیتی یک پلتفرم و اعتبار فناوری زیربنایی داراییهای دیجیتال تفاوت قائل شوند. تداوم این وضعیت به توانایی بایننس در جبران خسارتها، روشن شدن سرنوشت داراییهای سرقتشده و حفظ اعتماد کاربران در روزهای آینده بستگی خواهد داشت.


