در دنیای امروز، اینترنت دیگر صرفاً ابزاری برای ارتباطات یا سرگرمی نیست؛ بلکه به شریان حیاتی اقتصاد جهانی و ستون فقرات تابآوری جوامع در مواجهه با بحرانها تبدیل شده است. همانطور که در گزارش پایگاه خبری سیتنا نیز اشاره شده، بررسی تجربیات جهانی، از جمله اوکراین، روسیه و غزه، نشان میدهد که پایداری دسترسی به اینترنت، عامل تعیینکنندهای در تداوم فعالیتهای اقتصادی و اجتماعی در شرایط بحرانی است.
اقتصاد دیجیتال و تابآوری بینظیر
اقتصاد دیجیتال، با تکیه بر ماهیت غیرمتمرکز و وابستگی کمتر به مکان فیزیکی، در مقایسه با بخشهای سنتی اقتصاد، از تابآوری چشمگیری در دوران بحران برخوردار است. توانایی دورکاری، ارائه خدمات از راه دور، و فعالیت پلتفرمهای آنلاین، به کسبوکارها این امکان را میدهد که حتی در زمان تعطیلی کامل کسبوکارهای حضوری، به فعالیت خود ادامه دهند. این امر، در دوران همهگیری کووید-۱۹ در ایران و جهان به وضوح مشاهده شد، جایی که تجارت الکترونیک، خدمات آنلاین و پلتفرمهای آموزشی، نقشی کلیدی در حفظ جریان اقتصادی ایفا کردند.
چرا اینترنت حیاتی است؟
- بستر اقتصاد دیجیتال: تمام خدمات دیجیتال، از خرید و فروش آنلاین گرفته تا آموزش مجازی، خدمات بانکی، ارتباطات کاری و تولید محتوا، بر بستر اینترنت ارائه میشوند. بدون دسترسی پایدار به اینترنت، این اقتصاد فلج خواهد شد.
- حفظ ارتباطات در بحران: در شرایطی مانند جنگ، بلایای طبیعی یا همهگیریها، اینترنت تنها راه ارتباطی بسیاری از افراد با خانواده، دوستان، و همچنین دسترسی به اطلاعات حیاتی، اخبار و خدمات اضطراری است. تجربه اوکراین نشان داد که حتی با تخریب گسترده زیرساختها، حفظ اینترنت ملی، امکان هماهنگی و مقاومت را فراهم کرد.
- کاهش اختلالات اقتصادی: همانطور که در مورد روسیه مشاهده شد، حتی با وجود تحریمها و خروج شرکتهای خارجی، پایداری نسبی اینترنت داخلی، مانع از توقف کامل فعالیتهای اقتصادی شد. در مقابل، قطع گسترده اینترنت در غزه، به فلج شدن کامل اقتصاد و مختل شدن خدمات اولیه منجر گردید.
- تسهیل دورکاری و انعطافپذیری: اینترنت، زیرساخت اصلی دورکاری است. این امکان، به کسبوکارها اجازه میدهد تا در شرایط بحرانی، نیروی انسانی خود را حفظ کرده و با حداقل اختلال به کار خود ادامه دهند. این انعطافپذیری، ریسک اقتصادی ناشی از بحرانها را به شدت کاهش میدهد.
- دسترسی به دانش و اطلاعات جهانی: اینترنت دروازهای به سوی دانش جهانی است. دسترسی پایدار به آن، به پژوهشگران، دانشجویان و فعالان اقتصادی اجازه میدهد تا از آخرین یافتهها، روندها و فناوریهای روز دنیا مطلع شوند و با جامعه جهانی رقابت کنند.
ضرورت سرمایهگذاری در زیرساختهای ارتباطی
تجربیات جهانی نشان میدهد که سرمایهگذاری در توسعه و تقویت زیرساختهای ارتباطی، از جمله گسترش فیبر نوری، افزایش پهنای باند، و ایجاد شبکههای مقاوم، دیگر یک انتخاب فناورانه نیست، بلکه یک ضرورت استراتژیک برای تضمین تابآوری اقتصادی و اجتماعی کشورها محسوب میشود. اپراتورهای مخابراتی و شرکتهای فعال در حوزه ارتباطات، نقشی حیاتی در این زمینه ایفا میکنند و پایداری و توسعه شبکههایشان، مستقیماً بر توانایی کشور برای مقابله با بحرانها تأثیر میگذارد.
در نهایت، اینترنت به عنوان یکی از پایههای اصلی اقتصاد دیجیتال، نقشی بیبدیل در تضمین بقا و رشد کسبوکارها، حفظ ارتباطات ضروری و افزایش تابآوری کلی جامعه در برابر ناملایمات ایفا میکند.
