هاوایی، با سواحل بکر و فرهنگ بومی غنی، این روزها نه‌تنها به‌عنوان مقصدی رؤیایی برای گردشگران شناخته می‌شود بلکه به‌خاطر تصمیمی جسورانه در مسیر گردشگری پایدار هم در کانون توجه قرار گرفته است. اجرای «مالیات سبز گردشگری» از سال ۲۰۲۶، گامی استراتژیک برای تأمین منابع حفاظت محیطی و افزایش تاب‌آوری این ایالت جزیره‌ای در برابر بحران‌های اقلیمی.
مالیات سبز چیست و چرا برای هاوایی ضروری است؟
مالیات سبز به‌منظور افزودن ۰٫۷۵٪ به مالیات اقامت موقت (TAT) وضع شده است؛ به این معنی که نرخ TAT به ۱۱٪ افزایش می‌یابد و شامل هتل‌ها، اقامتگاه‌های اجاره‌ای کوتاه‌مدت و حتی کشتی‌های تفریحی می‌شود. هدفِ این مالیات جمع‌آوری منابعی معادل حدود ۸۵ میلیون یورو سالانه است که مستقیماً صرف پروژه‌هایی مانند بازسازی سواحل، حذف گونه‌های مهاجم گیاهی و تقویت زیرساخت‌های مقابله با بلایای طبیعی خواهد شد.
هاوایی که هر سال حدود ۱۰ میلیون بازدیدکننده جذب می‌کند و گردشگری حدود ۲۵٪ از اقتصاد ایالت را تشکیل می‌دهد، در برابر آسیب‌های محیطی نظیر فرسایش ساحلی، کاهش تنوع زیستی و افزایش آسیب‌پذیری در برابر آتش‌سوزی‌ها و طوفان‌ها آسیب‌پذیر است. تجربهٔ آتش‌سوزی‌های مائوئی در ۲۰۲۳ نشان داد که عدم سرمایه‌گذاری در پیشگیری و بازسازی چقدر می‌تواند هزینه‌زا باشد؛ بنابراین مالیات سبز به‌عنوان یک سازوکار پیشگیرانه و مالی برای گردشگری پایدار در هاوایی در نظر گرفته شده است.
تأثیرات اقتصادی و زیست‌محیطیِ مالیات سبز
در کوتاه‌مدت، نگرانی‌هایی در صنعت گردشگری در مورد افزایش هزینه سفر و احتمال کاهش تقاضا وجود دارد. با این حال، در بلندمدت، سرمایه‌گذاری هدفمند در حفاظت و بهسازی محیط می‌تواند:
- کیفیت تجربهٔ گردشگران را بهبود بخشد (سواحل سالم‌تر، طبیعت دست‌نخورده‌تر)،
- پایداری اقتصادی گردشگری را تضمین کند (کاهش وقفه‌های ناشی از بلایای طبیعی)، و
- شغل‌های سبز و فرصت‌های اقتصادی جدید در حوزهٔ بازسازی و مدیریت محیط‌زیست ایجاد نماید.
به‌عبارت دیگر، منابع حاصل از مالیات سبز می‌تواند از یک هزینهٔ یکنواخت به یک سرمایه‌گذاری بازگشتی تبدیل شود که هم به حفظ طبیعت هاوایی کمک می‌کند و هم آیندهٔ اقتصادی بخش گردشگری را امن‌تر می‌سازد.
واکنش صنعت گردشگری و جوامع محلی
بخش بزرگی از فعالان گردشگری هاوایی با ضرورت اقدامات حفاظتی موافق‌اند؛ زیرا درک کرده‌اند که بدون حفظ طبیعت بکر، صنعت گردشگری بلندمدت زیان خواهد دید. از سوی دیگر، کارشناسان و نمایندگان جوامع محلی تأکید دارند که فقط اخذ مالیات کافی نیست و باید درآمدها به‌صورت شفاف و هدفمند خرج پروژه‌های محلی، بازسازی زیستگاه‌ها و تقویت ظرفیت‌های محلی شود.
برنامه‌هایی مانند توسعهٔ اکوتوریسم، حمایت از کسب‌وکارهای محلی و آموزش گردشگران دربارهٔ رفتار مسئولانه در طبیعت، می‌توانند مکمل اجرای مالیات سبز باشند تا به‌صورت عملی شاهد تحقق «گردشگری پایدار» در هاوایی باشیم.
چالش‌ها و راهکارهای عملی برای تحقق گردشگری پایدار در هاوایی
موفقیت مالیات سبز به چند عامل کلیدی بستگی دارد:
- شفافیت در تخصیص منابع: انتشار گزارش‌های شفاف مالی و عملیاتی دربارهٔ محل مصرف درآمدها.
- مشارکت جوامع محلی: دخیل‌کردن ساکنان و رهبران فرهنگی در طراحی و اجرای پروژه‌ها.
- تنوع‌بخشی به تجربهٔ گردشگری: توسعهٔ جاذبه‌های فرهنگی و طبیعی کمتر شناخته‌شده تا بار گردشگری از نقاطی مانند وایکیکی کاهش یابد.
- آموزش و اطلاع‌رسانی: کمپین‌هایی برای آگاهی گردشگران دربارهٔ اثرات رفتاری‌شان و تشویق به رفتارهای دوستدار محیط‌زیست.
- پایش و ارزیابی مستمر: ایجاد شاخص‌های پایش برای سنجش اثرِ پروژه‌ها بر محیط‌زیست و اقتصاد محلی.
این ترکیب از سیاست‌های مالی و مدیریتی می‌تواند تضمین کند که مالیات سبز صرفاً یک درآمد دولتی نماند بلکه به موتور تحول برای هاواییِ پایدار تبدیل شود.
آیا هاوایی می‌تواند الگوی جهانی شود؟
هاوایی با اجرای این طرح در جایگاه پیشگام ایالات متحده قرار می‌گیرد و می‌تواند الگویی الهام‌بخش برای دیگر مناطق پرمخاطب گردشگری باشد. بسیاری از شهرها و کشورها (از ونیز تا جزایر آسیایی) نیز تجربهٔ وضع مالیات‌ها یا محدودسازی ورود گردشگران را داشته‌اند؛ تفاوتِ هاوایی می‌تواند در تلفیق سیاست مالی با برنامه‌های عملیاتی محلی و توجه ویژه به گردشگری پایدار باشد.
نتیجه‌گیری
مالیات سبز در هاوایی فرصتی است تا نشان داده شود می‌شود هم از منافع اقتصادی گردشگری بهره برد و هم از منابع طبیعی و فرهنگی محافظت کرد. کلید موفقیت در اجرای این سیاست، شفافیت، مشارکت محلی و پیوندِ سیاست‌های مالی با راهبردهای عملیاتیِ حفاظت محیطی است. اگر این توازن برقرار شود، هاوایی می‌تواند نه‌تنها مقصدی رؤیایی باقی بماند، بلکه به نمادی از گردشگری پایدار در جهان تبدیل گردد.
