BitChat یک اپلیکیشن پیامرسان جدید است که بدون نیاز به اینترنت، سرور یا حتی شبکه تلفن همراه کار میکند! این برنامه توسط جک دورسی (مؤسس توییتر و مدیرعامل سابق آن) طراحی شده و از فناوری بلوتوث کممصرف (Bluetooth Low Energy) برای ایجاد یک شبکه مش (mesh network) استفاده میکند. در این سیستم، هر آیفون بهعنوان یک نقطه ارسال و دریافت پیام عمل میکند، شبیه به زنجیرهای از دستگاهها که پیام را از یک نفر به نفر بعدی منتقل میکنند.
شما نیازی به شماره تلفن، ایمیل یا نام کاربری ندارید. کاربران میتوانند «اتاقهای گفتگو» با رمز عبور ایجاد کنند یا پیامهای خصوصی برای افراد اطراف خود ارسال کنند. هر کسی که در شعاع ۳۰ متری شما قرار دارد، میتواند به شبکه متصل شود. اگر دستگاهها با فاصله مناسب از هم قرار گرفته باشند، پیامها میتوانند از یک دستگاه به دستگاه دیگر منتقل شوند و مسافتهای دورتری را پوشش دهند.
به این ترتیب، حتی در زمان قطعی اینترنت یا در مکانهایی که شبکه موبایل قطع شده، کاربران همچنان میتوانند با یکدیگر ارتباط برقرار کنند. این برنامه برای موقعیتهایی مانند تجمعات پرجمعیت یا مناطق بلازده که افراد نزدیک به هم هستند، بهترین عملکرد را دارد.
چرا BitChat اینقدر سر و صدا کرده؟
زمانی که دورسی اپلیکیشن BitChat را در اوایل این ماه از طریق TestFlight اپل برای آزمایش منتشر کرد، تمام ۱۰ هزار جایگاه تست فقط ظرف چند ساعت پر شد. او همچنین یک فایل سفید (Whitepaper) در GitHub منتشر کرد و گفت که این پروژه را بهعنوان یک «یادگیری آخر هفته» برای درک بهتر مفاهیمی مانند رمزنگاری، رله پیام و شبکههای مش ساخته است.
البته BitChat اولین اپی نیست که از پیامرسانی مبتنی بر شبکه مش استفاده میکند. پیش از آن، اپلیکیشنهایی مانند FireChat و Bridgefy در جریان اعتراضات ۲۰۱۹ هنگکنگ مورد استفاده قرار گرفتند. اما چیزی که BitChat را متمایز میکند، ترکیبی از رمزنگاری قوی، مسیریابی هوشمند پیامها و حذف کامل حسابهای کاربری مبتنی بر شماره تلفن یا ایمیل است.
این اپلیکیشن قصد ندارد جایگزین واتساپ یا تلگرام شود؛ بلکه یک ابزار خاص برای شرایط خاص است—بهویژه جاهایی که ابزارهای آنلاین معمولی کار نمیکنند یا تحت نظارت شدید هستند.
حریم خصوصی در BitChat چطور محافظت میشود و این اپ کجا بهترین کارایی را دارد؟
BitChat از رمزنگاری سرتاسری (End-to-End Encryption) استفاده میکند. الگوریتمهای رمزگذاری شامل Curve25519 و AES-GCM هستند. برای افزایش امنیت، این برنامه همچنین از ترافیک جعلی (Dummy Traffic) استفاده میکند. یعنی حتی زمانی که پیامی ارسال نمیشود، هر ۳۰ تا ۱۲۰ ثانیه یک پیام جعلی ارسال میشود و برای پیامهای واقعی نیز تأخیر تصادفی بین ۵۰ تا ۵۰۰ میلیثانیه اعمال میشود. این کار باعث میشود تشخیص اینکه چه پیامی واقعی و چه زمانی ارسال شده، بسیار سخت شود.
هیچ اطلاعاتی در فضای ابری یا سرور ذخیره نمیشود. پیامها فقط بهمدت ۱۲ ساعت روی دستگاه ذخیره میشوند (برای مخاطبین معمولی). اگر فردی در لیست علاقهمندیها باشد، پیامها مدت بیشتری نگه داشته میشوند، اما هیچچیز دائمی نیست.
هیچ ردپایی از اینکه چه کسی، چه پیامی و در چه زمانی ارسال کرده، وجود ندارد. دستگاه فقط شناسه پیام (Message ID) و تایمر انقضا را نگه میدارد. اگر کسی گوشی شما را بردارد، فقط پیامهایی را خواهد دید که هنوز در بازه زمانی ذخیره هستند. جالب است بدانید که با سهبار ضربه روی صفحه، همه پیامها بلافاصله پاک میشوند.
برد مفید برنامه بین ۱۰۰ تا ۳۰۰ متر است، و این اپلیکیشن فقط از پیام متنی پشتیبانی میکند (نه تماس صوتی یا تصویری). در حال حاضر، BitChat فقط برای کاربران iOS در دسترس است. نسخه اندروید در دست توسعه است اما هنوز منتشر نشده.
قابلیتهای جالب BitChat
یکی از ویژگیهای جالب این اپ، قابلیتی به نام “store and forward” است. مثلاً اگر فردی که میخواهید برایش پیام بفرستید از محدوده شما خارج شود، گوشی شما پیام را نگه میدارد و زمانی که آن فرد دوباره به محدوده بازگردد، سعی میکند پیام را ارسال کند. این ویژگی شاید کند باشد، اما باعث میشود سیستم پایدارتر و قابلاعتمادتر عمل کند.
BitChat احتمالاً در رویدادهای شلوغ یا بحرانهای طبیعی که دسترسی به اینترنت قطع است، بسیار کاربردی خواهد بود. در این شرایط، میتواند اطلاعات مهم را بدون نیاز به وایفای یا دیتا، میان مردم جابهجا کند.
جمعبندی
BitChat نه یک جایگزین برای پیامرسانهای معروف، بلکه یک ابزار قدرتمند برای زمانهای بحرانی و موقعیتهای خاص است. امنیت بالا، بدون نیاز به اینترنت یا شماره تلفن، رمزنگاری پیشرفته، و قابلیت استفاده در مکانهای شلوغ یا فاقد ارتباط اینترنتی، این اپ را به گزینهای قابلتوجه برای شرایط اضطراری تبدیل کرده است.


